„Verbum Nobile” z ochronką w tle

3 maja 2019 roku w Domu Kultury „Mors” w Dębicy była premiera opery Stanisława Moniuszki „Verbum Nobile”. Od dwudziestu lat Dębica słynie z oper przygotowywanych z wielkim rozmachem i ogromnym sercem przez Pana Pawła Adamka. W tym roku przypada akurat 20. Rocznica beatyfikacji bł. Edmunda, którego postać jest dobrze znana w tym środowisku ze względu na obecność i posługę sióstr służebniczek.

Inspiracją do stworzenia scenariusza opery przez Pana Jakuba Bulzaka stały się „Reguły w szczególności” dotyczące wychowania dzieci, a znajdujące się w pierwszej „Regule” napisanej przez Założyciela Zgromadzenia, Edmunda Bojanowskiego, którego działalność przypada na przełom I i II połowy XIX w. Dlatego też opera „Verbum Nobile” została wzbogacona o niecodziennych aktorów – dzieci przedszkolne, uczęszczające na co dzień do Ochronki Sióstr Służebniczek Publicznego Przedszkola Integracyjnego w Dębicy. Podczas akcji opery, w tle toczy się zwyczajne życie ludu wiejskiego, którego losy Pan Bóg splata z przybyciem i posługą sióstr służebniczek. Widząc zaniedbanie dzieci wiejskich, z natchnienia Ducha Świętego i z pomocą polskiego ziemiaństwa, Edmund zakładał ochronki – współczesne przedszkola – których zadaniem było nie tylko wychowanie zaniedbanych i pozbawionych opieki dzieci w wieku przedszkolnym. Ochronki swoim dobroczynnym wpływem promieniowały na całą społeczność wsi. Siostry zajmowały się bowiem chorymi we wsi, dawały jałmużnę potrzebującym i gorliwą pracą wśród ludu podnosiły jego poziom moralny.

Podczas opery mamy okazję poznać przebieg dnia w ochronce. Dzieci, przyprowadzane do sióstr przez rodziców idących do pracy w polu, wchodząc do domku ochronki czynią znak krzyża wodą święconą znajdującą się w kropielniczce przy drzwiach wejściowych. Bardzo wymowna jest też scena, gdy ogrodnik przybija nad wejściem do ochronki Oko Opatrzności jako symbol Bożej opieki nad tą małą trzódką, która będzie się tam gromadzić. Przed domkiem stoi figura Maryi Niepokalanej, przed którą pobożny lud klęka i wspólnie modli się wraz z siostrami w kolejnych porach dnia. Siostry ochroniarki opiekując się powierzonymi im dziećmi, dbają o ich wychowanie, według zaleceń swojego Założyciela.


Bł. Edmund dla pracy wychowawczej napisał szczegółowy program, dostosowany do potrzeb polskiego ludu wiejskiego, wykorzystując bogactwo, mądrość, pobożność i patriotyzm zawarte w jego kulturze i zwyczajach. Ideą przewodnią wychowania ochronkowego jest jego integralność. Bł. Edmund dbał nie tylko o rozwój intelektualny i społeczny dzieci, ale zwracał mocno uwagę na ich rozwój moralny i religijny. Wszystko to odbywało się w naturalny sposób, jak naturalnie i zwyczajnie płynie każdy dzień i całe życie ludu wiejskiego, w oparciu o rok kalendarzowy i liturgiczny.


Wszystkie te aspekty są widoczne na scenie, gdzie przy toczącej się akcji opery, siostry z dziećmi bawią się, pracują, poznają piękno przyrody, uczą się, modlą, i wspólnie spożywają posiłki. Nie zapominają również o jałmużnie, bo dzieci ze swych miseczek odlewają po łyżce zupy i zanoszą biednemu.


Oglądając widowisko nietrudno zauważyć, że naturalność życia ludu wiejskiego splata się z naturalnością i swobodą dzieci na scenie – mamy wrażenie, jakbyśmy przenieśli się na moment w XIX wiek. Zachowanie dzieci potwierdza myśl bł. Edmunda: „Dzieci są niewinne, a przeto szczere, otwarte, czyli charakterem ich jest prostota – wyjawienie się zupełne na zewnątrz tym, czym są wewnątrz”.


Życzmy sobie, abyśmy w naszym życiu stawali się jak dzieci, a błogosławieństwo Boże i opieka Niebieskiej Matki będzie nad nami i nad naszymi rodzinami.

s. M. Marcelina Zoń